Kazimierz Kałużewski

żołnierz Armii Krajowej
16.04.1912 25.02.1944 Zduńska Wola

Biografia

Kazimierz Kałużewski był z zawodu kolejarzem, pracował na nastawni kolejowej w Karsznicach. Po wybuchu II wojny światowej w 1939 r. wstąpił do Związku Walki Zbrojnej pod wodzą Sieradzkiego i wraz z Juliuszem Syllą (pseudonim Nit) dokonywali sabotażu na składach pociągów odchodzących z Karsznic z zaopatrzeniem na front wschodni. Akty sabotażu polegały na dosypywaniu piasku do smaru w lokomotywach, niszczeniu cylindrów i panewek oraz wałów parowozowych, co powodowało zatrzymanie składów już kilkadziesiąt kilometrów od Karsznic.

Kałużewski po aresztowaniu w 1943 wraz z Juliuszem Syllą zostali powieszeni w publicznej egzekucji w Karsznicach 25 lutego 1944. Zgodnie z relacją naocznego świadka, przed egzekucją na miejsce, zostali zapędzeni mieszkańcy Karsznic w liczbie 300–400 osób. Więźniowie na miejsce zostali przywiezieni samochodem. Towarzyszył im jeszcze jeden więzień, który musiał założyć im pętle na szyje, a następnie wytrącić podpórkę, na której stali. Kałużewski tuż przed egzekucją miał wypowiedzieć słowa rodacy, giniemy.

Na miejscu egzekucji byli obecni Reichsdeutsche SS uzbrojeni w karabiny, którzy obserwowali miejsce egzekucji, jak i zgromadzonych ludzi. W miejscu stracenia kolejarzy stoi pomnik upamiętniający zamordowanych.

Kałużewski był żonaty z Marią Kałużewską z domu Dąbrowską, którą Niemcy również aresztowali, a następnie przesłuchiwali w Łodzi. Została wywieziona do obozu koncentracyjnego Auschwitz-Birkenau i tam zginęła 22 lutego 1944. Maria Kałużewska była krewną Maksymiliana Kolbego, poprzez swojego dziadka, który był bratem matki Kolbego – Marianny z domu Dąbrowska. Małżeństwo miało córeczkę Danutę, która w ostatniej chwili została uratowana przed wywózką do Niemiec. Żołnierz AK podpisał listę Volksdeutsche, deklarując że wychowa ją zgodnie z doktryną niemiecką.

Kazimierz Kałużewski oraz Juliusz Sylla są patronami Zespołu Szkół im. Kazimierza Kałużewskiego i Juliusza Sylli w Zduńskiej Woli.

Zobacz pełny artykuł na Wikipedii

Osiągnięcia

Uczestniczył w akcjach sabotażowych na liniach kolejowych w rejonie Karsznic, mających na celu ograniczenie niemieckich dostaw na front wschodni.
Został aresztowany w 1943 roku i stracony w publicznej egzekucji w Karsznicach 25 lutego 1944.
Jego imię zostało nadane Zespołowi Szkół w Zduńskiej Woli wraz z Juliuszem Syllą, tworząc szkołę patronacką.
Pomnik upamiętnia zamordowanych kolejarzy, w tym Kałużewskiego, w miejscu straceń.

Ciekawostki

Przed egzekucją Kałużewski powiedział rodacy, giniemy.
W Zduńskiej Woli stoi pomnik ku pamięci zamordowanych kolejarzy.
Żona Kałużewskiego zginęła w Auschwitz-Birkenau w 1944 roku.

Udostępnij