Adam Arnold Ensch
Biografia
Adam Arnold Ensch, urodzony w Zduńskiej Woli w 1866 roku, był rosyjskim inżynierem i architektem polskiego pochodzenia. Studiował w Petersburgu w Instytucie Inżynierów Budownictwa, a dyplom ukończył w 1890 roku. Za wybitne wyniki w nauce otrzymał medal im. profesora N. A. Bespałowa oraz nagrodę finansową.
W Instytucie nauczył się projektowania instalacji sanitarnych, wodociągowych, systemów kanalizacyjnych oraz obiektów komunalnych. Po dyplomie wyjechał do Kijowa, gdzie pełnił obowiązki profesora Uniwersytetu św. Włodzimierza. W 1896 wyjechał do Żytomierza, gdzie kierował budową sieci wodociągowej. Rok później na zlecenie zwierzchnika cerkwi Podwyższenia Krzyża Świętego opracował budowę nowej, murowanej świątyni. Stara zbudowana była z drewna i uległa uszkodzeniu. Jej budowa zakończyła się w 1900, uroczystej konsekracji dokonał 10 grudnia metropolita Modest (Strilbyćkyj).
Od 1895 przez trzy lata Adam Ensch był architektem miejskim w Żytomierzu oraz młodszym inżynierem budowlanym województwa wołyńskiego. W styczniu 1898 został powołany na głównego inżyniera budowlanego guberni jarosławskiej, w 1901 rada inżynierów budownictwa przyznała Adamowi Ensowi stypendium umożliwiające wyjazd zagraniczny. Podróżował po Europie Zachodniej i zapoznawał się ze sposobami budowy sieci wodociągowych, kanalizacyjnych i przepompowni ścieków. Po powrocie został przyjęty do Stowarzyszenia Architektów Petersburga, w sierpniu 1902 wyjechał na Krym, otrzymał zlecenie budowy sieci sanitarnych w Jałcie, Ałupce, Mischorze, KoreiziHasprze.
W 1903 zwrócił się do zarządu Tomskiego Instytutu Technologicznego, który zorganizował konkurs na wykładowcę na wydziale sztuki i architektury budowlanej. Otrzymał tam etat, prowadził wykłady z budownictwa i architektury na Wydziale Budownictwa Lądowego oraz architektury ogólnej dla wydziałów mechanicznego, górniczego i chemicznego. W kwietniu 1905 przeniósł się do Rygi, gdzie wykładał budowę wodociągów i urządzeń sanitarnych na Politechnice. W 1907 potwierdzono uzyskanie przez Adama Enscha tytułu profesora nadzwyczajnego (otrzymał go w 1904 w Tomsku), tytuł profesora zwyczajnego otrzymał w 1917 na Wydziale Nauk Technicznych. Był autorem systemów wodociągowych i sanitarnych w Krzemieńczuku, Samarze, Kostromie, Kijowie oraz w Raszczuce w Bułgarii, za który otrzymał nagrodę międzynarodową.